Dwangsom voordat rechter uitspraak doet

Allereerst mijn complimenten voor jullie website. Ik heb er veel aan gehad tijdens mijn Woo verzoek aan het OM.

Nu heb ik een vraag:

Inmiddels is de termijn van beantwoording verstreken. Ik heb het OM schriftelijk in gebreke gesteld. En heb bij de rechtbank Rotterdam beroep ingesteld van niet tijdige beslissing.

Ondertussen heeft het Woo-team van het OM mij laten weten dat mijn W00-verzoek zich in de afrondende fase bevind. Ik verwacht binnen nu en 2 weken alsnog de stukken te ontvangen.

Mijn vraag is, kom ik nog steeds in aanmerking voor een dwangsom? Ook voordat de rechter eventueel een uitspraak doet?

Het korte antwoord is: nee!

Als het OM inderdaad het besluit neemt vóórdat de termijn die de rechter zal opleggen (meestal 2, 4 of 6 weken) verloopt, is ook de dwangsom nog niet gaan lopen en heb je daar dus ook nog geen recht op.

De rechtbank zal je in dat geval dan ook vragen of je het beroep wil intrekken omdat (als) je inmiddels het besluit hebt ontvangen en daarop kan je antwoorden dat je daarmee akkoord gaat mits het OM je griffierecht (en eventueel proceskosten, als een gemachtigde voor jou het beroep heeft ingediend) vergoedt. Meestal benoemt de rechtbank de vergoeding zelf al in haar brief. Maar meestal moet je er desondanks nog zelf achteraan bij in dit geval het OM…

Frustrerend maar je moet maar denken: het in beroep gaan heeft wellicht wel haar functie al vervult doordat het druk op het proces heeft gezet.

Succes!

1 like

Zoals Liset al zei, nee.

De reden hiervoor is omdat een dwangsom een middel is om een besluit af te dwingen. Dit specifieke rechtsmiddel uit de Awb fungeert dus niet als een schadevergoeding.

Als een besluit dan ook is genomen, dan heb je jouw procesbelang bij het opleggen van een dergelijke dwangsom verloren en jouw beroep tegen het niet tijdig beslissen wordt niet-ontvankelijk verklaard.

Echter, ook ik zie hier grote problemen bij de rechtspraak, met name wat de snelheid / traagheid betreft van het komen tot een uitspraak om zo een dwangsom op te leggen.

Overeenkomstig 8:55b moet zo een uitspraak binnen 8 weken worden genomen. Dat halen ze bijna nooit. Bij mij deden ze er een keer 6 maanden over om een heel simpel geval buiten zitting af te doen.

Ik neig er echter naar om te zeggen dat wanneer deze 8 weken niet worden gehaald, er reeds dan sprake is van een schending van de redelijke termijn door de rechtbank. Normaliter is hier pas sprake van na 1,5 jaar ( + 6 maanden voor bezwaarprocedure ) bij “normale” zaken.

Tegen schendingen van de redelijke termijn heb je het recht op schadevergoedingen.

Wellicht dat ik hier binnenkort ook een zaak over zal hebben, maar dat wacht ik nu even af nu ik momenteel andere hele belangrijke casussen heb lopen die meer prioriteit kennen.

2 likes

Dankjewel voor je antwoord. Inmiddels ook de Nota voor het betalen van Griffierecht binnen gekregen en voldaan. Goed dat je nog even vermeld dat ik die kosten wel kan terug krijgen ook als ik het beroep intrek.

1 like

Ik heb een vervolgvraag over deze zaak.

Ik heb 13 januari via de rechtbank Rotterdam, het verweerschrift van het OM ontvangen. Ik ben het niet eens met het verweer, (druk, veel aanvragen, ICT storing) kan ik bij de rechtbank bezwaar aanteken tegen het verweer en de rechtbank vragen het verweer niet ontvankelijk te verklaren?

Daarnaast staan er ook nog 2 storende fouten in het verweer. Zo klopt de datum in de aanhef van de brief/verweer aan de Rechtbank niet. (7 januari 2025 ipv 2026) En schrijft het OM in punt 4 Conclusie bij punt 4.3 (gevraagde dwangsom) wederom een verkeerde datum. (dwangsom pas 4 februari 2025 ipv 2026 in te lasten gaan)

Kan dit nog juridische gevolgen hebben?

I mean, dat je het niet eens bent met het verweerschrift is logisch.

Immers het verweerschrift is per definitie het stuk waarbij de tegenpartij zijn standpunten tegen jouw beroepschrift verdedigt; standpunten die dus contrair staan aan die van jouw.

”Bezwaar” is de verkeerde term. Dat kun je alleen aantekenen tegen een beslissing in primo, oftewel het eerste besluit dat een bestuursorgaan neemt.

Een verweerschrift is geen besluit, reeds daarom staat er daar geen bezwaar als bedoeld in de Algemene wet bestuursrecht tegen open.

Een verweerschrift kun je niet niet-ontvankelijk laten verklaren.

Een verweerschrift is enkel een processtuk niet meer niet minder. Het enige wat dat stuk dient is de standpunten van verweerder aan de rechtbank kenbaar maken zodat de rechtbank ook die standpunten meeweegt in zijn uitspraak.

Processtukken kun je indienen, normaliter tot 10 dagen voor de zitting. En als je denkt dat er geen zitting komt wat vaak het geval is bij beroepen niet tijdig beslissen, gewoon zo snel mogelijk sturen voordat uitspraak wordt gedaan.

De enige “juridische gevolgen” die zo een stuk heeft is dat de rechter die de zaak beoordeelt nu dus bij zijn oordeel ook de informatie uit dat verweerschrift zal betrekken.

Als je ziet dat iets niet klopt qua datum etc, en het is belangrijk, dan dien je gewoon zelf een nader stuk per mail of post in onder vermelding van je zaaknummer, waarin je jouw nadere standpunten voorlegt.

”Druk, veel aanvragen en ICT storing” zijn zwakke argumenten.
Ik zou het volgende daarop antwoorden: De wetgever heeft reeds in de wet bepaald wanneer termijnen kunnen worden opgeschort (artikel 4:15). Dit is bijvoorbeeld het geval als er sprake is van overmacht (c. zolang het bestuursorgaan door overmacht niet in staat is een beschikking te geven.)

Dat het druk is, of dat er een ICT storing is valt daar niet onder: Het gaat om de onmogelijkheid van een bestuursorgaan een besluit te nemen door abnormale en onvoorziene omstandigheden buiten zijn toedoen en risicosfeer. Ik ga ervan uit dat het OM zelf zijn ICT beheert of laat beheren.

Bovendien, als ik dit zo lees heeft het OM zich niet eens op artikel 4:15 Awb beroepen: Het bestuursorgaan moet van de opschorting wegens overmacht mededeling hebben gedaan aan de aanvrager. Doet het bestuursorgaan dat niet, dan verstrijkt de termijn gewoon. En is het bestuursorgaan dan te laat dan kan gewoon beroep tegen niet tijdig beslissen worden ingesteld.

Dank voor je uitgebreide antwoord. Ik heb de rechtbank gemaild, en aangegeven dat de datums in het verweer niet kloppen. Verder heb ik de rechtbank laten weten het niet eens te zijn met het verweer van het OM. Die schrijft het volgende:

“Redenen van overschrijding van beslistermijn, De overschrijding valt mede toe te rekenen aan een periode van onderbezetting in combinatie met een verhoogde werkdruk binnen het team. Verweerder heeft inmiddels maatregelen getroffen om de doorlooptijden te verbeteren. De capaciteit wordt op korte termijn uitgebreid om herhaling van dergelijke vertragingen zoveel mogelijk te voorkomen.

Daarnaast heeft het OM te maken gehad met een omvangrijke ICT - inbreuk. Deze inbreuk heeft er toe geleid dat diverse Woo-verzoeken een vertraging hebben opgelopen waardoor een achterstand is ontstaan in de afhandeling van al lopende dossiers en verzoeken die ten tijde en na de ICT-inbreuk zijn ontvangen. Deze ontstane achterstand heeft ook gevolgen gehad voor het onderhavige verzoek. Inmiddels bevindt het verzoek zich echter in de afrondende fase en wordt toegewerkt naar een zorgvuldige afronding.”

Verder vindt men dat gelet op art 8.2 van de Woo, dat paragraaf 4.1.3.2 van de Awb niet van toepassing is op onderhavige procedure.

Op de vraag van de rechtbank binnen welke termijn men alsnog denkt te antwoorden geeft men als antwoord:

“Gelet op de afrondende fase waarin de behandeling van het verzoek zich bevindt, verwacht verweerder dat het besluit binnen vier weken kan worden genomen.”

De verweerder verzoekt de rechtbank verder te overwegen om de gevraagde dwangsom daarom niet eerder dan per 4 februari 2025 (moet 2026 zijn) in te laten gaan.

Ik lees verder in het verweer niets over art. 4:15 Awb

Artikel 4:15 Awb is hier niet relevant. Het gaat namelijk niet om de vraag of de termijn mocht worden opgeschort maar om de vraag welke nieuwe termijn de rechtbank dient op te leggen aan het bestuursorgaan om alsnog een besluit te nemen.

Daarbij komt het er in de kern op neer dat de rechtbank een termijn oplegt die alles in ogenschouw nemend redelijk en haalbaar lijkt.

Daarbij geldt dat de rechter hierbij nog meer vrijheid heeft als artikel 8.4 Woo van toepassing is. Dat is het geval ‘wanneer de omvang van het verzoek hiertoe aanleiding geeft’, zelfs als het bestuursorgaan geen ‘bijzondere omstandigheden’ naar voren heeft kunnen brengen.

Als gevolg hiervan kun je als verzoeker eigenlijk maar twee dingen doen:

  • gemotiveerd betwisten dat er een verband is tussen de omvang van het verzoek en het niet halen van de wettelijke termijn (want dan is artikel 8.4 Woo niet van toepassing)
  • gemotiveerd betwisten dat de periode die het bestuursorgaan zegt nog nodig te hebben om tot een besluit te komen werkelijk nodig is

Overigens maakt het in dit geval allemaal weinig uit. 4 februari is namelijk al over enkele weken.

1 like

Artikel 4:15 Awb zou relevant kunnen zijn voor het geval dat het bestuursorgaan stelt dat de termijn om te beginnen niet was verstreken wegens bijvoorbeeld een ICT storing en er dus sprake is van een prematuur beroep.

In bijvoorbeeld mijn zaak tegen het CvB van de Universiteit Utrecht heeft het bestuursorgaan onder soortgelijke bewoordingen dat standpunt vernemen in te nemen.

De rechtbank oordeelde toen ook “dat het de verantwoordelijkheid is van het bestuursorgaan om procedurele duidelijkheid te scheppen over de termijn waarbinnen op een dergelijk verzoek zal worden beslist” (ECLI:NL:RBMNE:2024:4810).

Als het bestuursorgaan dat standpunt niet inneemt, zoals je in dit geval ook aangeeft, hoef je om te beginnen niets hierover aan te voeren.

Gezien je aangeeft dat het bestuursorgaan zelf al zegt binnen 4 weken een besluit te kunnen nemen, kent het hele verweer en de reactie daarop allemaal om te beginnen weinig meerwaarde nu, ervan uitgaande dat de rechtbank volgende week uitspraak doet, 4 februari na 2 weken al is verstreken.

1 like

Ik trek mijn beroepnietin en vraag de rechtbank om wél uitspraak te doen opdat duidelijk wordt dat (ook deze keer) de minister te laat heeft besloten; wanneer ik intrek verdwijnt het uit de statistiek.

Is dat overdreven?

Nee je moet het zeker niet gaan intrekken zolang het besluit niet daadwerkelijk is genomen.

Dat het bestuursorgaan zegt dat ze binnenkort zullen besluiten is het ene, of ze dat ook daadwerkelijk gaan doen is iets heel anders.

Heb zelf vaak genoeg gehad dat ze zeiden dat ze binnen x datum zouden besluiten, enkel om vervolgens er nog maanden over te doen.

Trek het enkel en alleen in als ze al hebben besloten en er nog geen uitspraak is gedaan. En doe dit niet vanuit jezelf. De rechtbank stuurt je namelijk in dat geval een brief met de vraag of je het eens bent met het genomen besluit of niet: Als je het er in dat geval mee eens bent, dan kan je het intrekken waarbij het bestuursorgaan dan ook je griffierecht moet vergoeden.

1 like

Plus eventuele juridische kosten die je hebt gemaakt. (Advocaat)

Update 4 februari 2026. Vandaag de rechtbank maar weer gemaild. Ik weet eigenlijk niet wat ik verder nog zou kunnen doen. Iemand nog tips?

Geachte mevrouw/heer

Op 24 oktober 2025 heb ik een Woo-verzoek ingediend bij het Openbaar Ministerie.

Bij brief van 28 oktober 2025 heeft het Openbaar Ministerie de ontvangst van mijn verzoek bevestigd.

Wederom per brief datum 20 november, heeft het Openbaar Ministerie aangegeven niet binnen de termijn van 4 weken op mijn verzoek te kunnen reageren, en heeft men de afdoeningtermijn met 2 weken verlengd.

Ook deze datum heeft men niet gehaald, en daarom heb ik het Openbaar Ministerie op 6 december 2025 in gebreke gesteld.

Op 19 december heeft u rechtbank mijn in gebreke stelling / beroep ontvangen (019-610-… - …)

Het Openbaar Ministerie heeft per brief verweer gevoerd, en uw rechtbank laten weten langer nodig te hebben om op mijn verzoek te antwoorden, en de rechtbank gevraagd de dwangsom niet eerder dan 4 februari 2026 in te laten gaan.

Inmiddels is het 4 februari, en heb ik nog steeds geen antwoord op mijn Woo-verzoek van het Openbaar Ministerie ontvangen.

Ik verzoek de rechtbank dan ook middels deze mail, om per omgaande een dwangsom op te leggen voor iedere dag dat men te laat antwoord op mijn Woo-verzoek.

In afwachting van uw reactie,

Met vriendelijke groet.

HJA Timmer

In beginsel ligt jouw beroep op de stapel met beroepen niet-tijdig en worden deze in volgorde van binnenkomst en op basis van of het dossier compleet is (verweerschrift binnen?) behandeld.

Het enige wat je nog kunt doen is een klacht indienen bij de klachtenfunctionaris van de rechtbank. Iedere rechtbank heeft deze. Dit kan soms helpen om de zaak prioriteit te geven, maar dan moet er natuurlijk wel een reden zijn dat jij vindt dat jouw zaak met voorrang behandeld moet worden.

We zullen hier spaarzaam mee om moeten gaan, omdat het anders ook al gauw een bot instrument is gebleken. Rechtbanken zullen dan zeggen: het is een structureel probleem dat we te weinig rechters en griffiers hebben om sneller deze beroepen af te handelen.

1 like

Ik heb nog een aanvullende vraag.

Ik heb bij het OM een Woo-verzoek ingediend over een persoon. Nu lees ik het volgende op internet:

Als de overheid naar aanleiding van een Woo-verzoek informatie over u openbaar wil maken, dan is zij verplicht om u in de gelegenheid te stellen om daarover binnen een bepaalde termijn een zienswijze naar voren te brengen. U ontvangt dan een concept-Woo-besluit en de documenten met de informatie waaruit blijkt welke informatie de overheid wel en niet openbaar wil maken.

In uw zienswijze kunt u reageren op het voornemen om informatie openbaar te maken. Als u wilt dat bepaalde informatie niet openbaar wordt gemaakt, dan moet u motiveren waarom een van de uitzonderingsgronden daarop moet worden toegepast.

en ook

De wet schrijft niet voor hoe lang de zienswijzetermijn moet zijn. In de praktijk varieert de zienswijzetermijn van enkele dagen tot enkele weken, maar ook langere termijnen komen voor. De zienswijzetermijn moet lang genoeg zijn om u in de gelegenheid te stellen om het voornemen tot openbaarmaking van informatie goed te bestuderen. De overheid kan worden gevraagd de zienswijzetermijn te verlengen. Gedurende de zienswijzetermijn, is de beslistermijn voor de overheid opgeschort.

Mijn vraag: is de Overheid, in dit geval het OM, verplicht mij te informeren dat er bezwaar is gemaakt/een zienswijze is ingediend tegen openbaarmaking? Dit zou namelijk de reden van de vertraging kunnen zijn.

Dat klopt, als de overheid zienswijzen uitvraagt bij derden-belanghebbenden dat moet de verzoeker hiervan op de hoogte worden gesteld. Ook als de zienswijzeperiode is afgerond - omdat de termijn daarvoor is verstreken of omdat alle belanghebbenden hebben gereageerd -moet de verzoeker op de hoogte worden gesteld.

Ook nadat de zienswijzen bij de overheid zijn binnengekomen kan er tijd verstrijken omdat de overheid moet bepalen of zij de zienswijzen opvolgt of naast zich neerlegt. De overheid is niet verplicht zienswijzen te volgen.

1 like

Dank voor het antwoord.

Update: inmiddels is duidelijk waar de vertraging ligt.

Geachte heer Timmer,

Graag informeer ik u over de stand van zaken met betrekking tot uw Woo-verzoek. Mijn excuses dat de afhandeling meer tijd in beslag neemt dan eerder aangegeven.

Het klopt dat ik u eerder heb laten weten dat uw verzoek zich in de afrondende fase bevond. Tijdens de verdere inventarisatie van de documenten is echter gebleken dat zich mogelijk bij meerdere arrondissementsparketten relevante documenten bevinden.

Op dit moment wacht ik op de eventuele verstrekking van deze documenten. Zodra deze zijn ontvangen, zal ik deze beoordelen en meenemen in de verdere afhandeling van uw verzoek.

Mocht u in de tussentijd vragen hebben, dan kunt u uiteraard contact met mij opnemen via woo.loket@om.nl

Met vriendelijke groet,

Administratief Medewerker Woo

Er is weer een update. De rechtbank is ook lekker snel met antwoorden :frowning:

Er is eindelijk een besluit genomen op mijn Woo-verzoek bij Het OM. Deze had ik in oktober 2025 ingediend. Het betrof de handelwijze van het OM bij aangiften van smaad en laster van een oud Kamerlid van D66, en tegenaangifte die tegen hem zijn ingediend. (worden allemaal door het OM geseponeerd.) Dit oud Kamerlid laat zich op social media ook behoorlijk gelden, scheld, beledigd/belasterd anderen. Met name op X (voorheen Twitter) Daar wilde ik wel eens het fijne van weten. Krijgt dit ex Kamerlid speciale gunsten bij aangiften omdat hij een bekende ex politicus is?

Hier het antwoord Graag hoor ik jullie reacties op het antwoord. Je moet bijna een jurist zijn om de bijgaande brief te begrijpen. Maar wat ik er uit opmaak is dat men veel documenten niet prijs wil geven vanwege de privacy. De brief heeft maar liefst 10 kantjes, en ik krijg welgeteld 5 documenten.

Dan de 5 vrijgegeven documenten

En voor de rest veel van dit soort pagina`s